Τον ιστότοπο διαχειρίζονται οι συμμετέχοντες του σεμιναρίου Αφήγηση Ζωής

6.5.14

Όστρακο... του Χρήστου Χατζόπουλου


Η αγάπη σιγοκαίει .
Στέκεται κουρνιασμένη και θλιμμένη στα πιο μύχια μονοπάτια σου .
Αυτό που αγγίζεις τώρα και είναι τόσο παγωμένο, είναι η έξω πλευρά του όστρακου, εκείνη που γλύφει το νερό και σκληραίνει τις πεποιθήσεις .
Κι’ όταν το όστρακο κλείσει, παίρνει καιρό να ξανανοίξει .
Θέλει κόπο να ξεμυτίσει η αγάπη τη φλόγα της .
Είναι μια ευαίσθητη στιγμή όπου όλα μπορεί να χαθούν, η ώρα που το κέλυφος ψηλώνει κι’ η κιτρινωπή θρυαλλίδα ρουφάει το οξυγόνο για να θεριέψει .
Αν το ανοίξεις απότομα, κινδυνεύει να σβήσει, να χαθεί .
Χρειάζεται υπομονή, τρυφερότητα, σεβασμό και προσοχή .
Εάν βιάζεσαι, εάν πιέζεις, εάν αγωνιάς, υπάρχει κίνδυνος να κάνεις κινήσεις που δε θα’ θελες, να μιλήσεις λόγια που δεν αντιστοιχούν, να βλέπεις πράγματα που δεν υπάρχουν και ν’ ακούς αυτά που θα’ θελες ν’ ακούσεις κι’ όχι αυτά που σου λένε…
Έχε πίστη, γιατί αρκεί που αυτή η φλόγα βρίσκεται στο δικό σου όστρακο και δείχνει φουντωμένη !
Από τούτη εξαρτάται πόσο θα φουντώσει κι’ η φλόγα που κλείνεται τώρα στο όστρακο της αγαπημένης σου .
Μη την καίς, μόνο να τη ζεσταίνεις .


23.4.14

Πρόσκληση - 28/4/14 – Ο καθηγητής φιλοσοφίας Στέφανος Ροζάνης στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια


28/4/14 – Ο καθηγητής φιλοσοφίας Στέφανος Ροζάνης στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια

rozanis_patouli_alexandreia 
Πρόσκληση - 28/4/14
Ο καθηγητής φιλοσοφίας Στέφανος Ροζάνης στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια
"Εδώ, γίνεται κάτι πολύ πιο σοβαρό, και είναι αυτό που οι θεωρητικοί θα λέγανε: "δημοκρατία, χωρίς Δήμο", ή "κοινωνία, χωρίς ανθρώπους", ή "έθνη, χωρίς εθνότητα". Δείτε, τα πράγματα εξελίσσονται σε έναν φασισμό, ο οποίος δεν υπήρξε ούτε καν στις ιστορικές του στιγμές [...] Κινδυνεύει η κοινωνία στο σύνολό της! Κινδυνεύει η κοινωνία, ως υπόσταση των λαών του κόσμου. Πρόκειται για μια εποχή τεράτων [...] Εάν αφήσουμε τα πράγματα στη μοίρα τους κινδυνεύουμε να τερατοποιηθούμε οι ίδιοι"  Στέφανος Ροζάνης
Στα πλαίσια του σεμιναρίου «Αφήγηση Ζωής» (http://afigisizois.wordpress.com/about/) πραγματοποιούνται για 4η χρονιά, αφιερώματα σε καταξιωμένες προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών που έχουν αφήσει το στίγμα τους στον τομέα τους, όπως οι Ζυράννα ΖατέληΚώστας ΜουρσελάςΠερικλής Κοροβέσης, Φωτεινή Τσαλίκογλου, Τασούλα Βερβενιώτη, Σωτήρη Δημητρίου, Βαγγέλης Ραπτόπουλος, κ.ά..
Η επόμενη συνάντηση η οποία θα γίνει στις 28 Απριλίου 2014, στις 20:30, στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια σε συνεργασία με τις εκδόσεις Εξάρχεια, αφιερώνεται στον καθηγητή φιλοσοφίας Στέφανο Ροζάνη σε μία εφ’ όλης της ύλης «Αφήγηση Έργου – Ζωής» του, με αφορμή το τελευταίο του βιβλίο Ομοίωμα δημοκρατίας (εκδ. Εξάρχεια) αλλά και την συμμετοχή του στην Έρευνα για τις αιτίες και τις λύσεις της κρίσης.
Info: Πολυχώρος Τέχνης Αλεξάνδρεια, Δευτέρα 28 Απριλίου 2014 και ώρα 8:30μμ, Σπάρτης 14, Πλατεία Αμερικής. Τηλ: 210-8673655. Είσοδος ελεύθερη.
***
b192345Ομοίωμα δημοκρατίας, Στέφανος Ροζάνης, Εκδόσεις Εξάρχεια, 2013
Στον παρόντα τόμο αναδεικνύονται ζητήματα που αφορούν τις σύγχρονες κοινωνίες και την πραγματικότητα που αυτές βιώνουν. Η Δημοκρατία και ο Δήμος, ο ολοκληρωτισμός και ο φασισμός, ο ρατσισμός και οι μετανάστες, η εξέγερση και η ουτοπία, είναι μερικά από τα θέματα που πραγματεύεται σε αυτό το βιβλίο ο Στέφανος Ροζάνης.
Mέσα από αυτή τη συλλογή των κειμένων, ο αναγνώστης μπορεί να σκιαγραφήσει μια ριζοσπαστική και κριτική ματιά τόσο της σύγχρονης κοινωνίας όσο και του ατόμου που δρα μέσα σε αυτή. Συνεχίζοντας το νήμα της Ρομαντικής Εξέγερσης, Στέφανος Ροζάνης αρνείται κάθε βεβαιότητα που δημιουργεί η εκάστοτε ορθοδοξία και θέτει ερωτήματα για τον τρόπο που συγκροτείται ο σημερινός μας κόσμος. Σε μια περίοδο που οι ορισμοί έχουν απολέσει κάθε σημασία τους, ο συγγραφέας θέτει το ουσιαστικό ζήτημα του επαναορισμού των εννοιών μακριά από κάθε είδους εξουσιαστική διαμεσολάβηση που δημιουργούν οι εκάστοτε αυθεντίες.
rozan
***
Ο καθηγητής φιλοσοφίας Στέφανος Ροζάνης γεννήθηκε στην Κάρυστο της Εύβοιας το 1942. Σπούδασε Μαθηματικά και Φυσική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και Φιλοσοφία στο Καθολικό Ινστιτούτο της Φλωρεντίας. Ανήκει στην εκδοτική ομάδα του περιοδικού "Σημειώσεις". Δίδαξε φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και στο Πανεπιστήμιο της Νέας Σορβόννης, και επί 10 χρόνια στο Τμήμα Μέσων Επικοινωνίας και Πολιτισμού του Παντείου Πανεπιστημίου. Επίσης επί 4 χρόνια, δίδαξε φιλοσοφία στη Δραματική Σχολή του Κρατικού Θεάτρου Β. Ελλάδος. Είναι συγγραφέας δοκιμιακών έργων, φιλοσοφικών μονογραφιών και ποιητικών συλλογών. Ανάμεσα στα πιο πρόσφατα δοκιμιακά του έργα περιλαμβάνονται τα εξής: Εκδοχές της πόλης, Μύθος και αφήγηση στον σύγχρονο κόσμο, Ομοίωμα δημοκρατίας.




*Υπενθυμίζεται η πρόσκληση για το εισαγωγικό μάθημα στο Σεμινάριο Αφήγηση Ζωής την ίδια μέρα και στον ίδιο χώρο, ώρα 6:30μμ, με ελεύθερη είσοδο. Περισσότερα: http://afigisizois.wordpress.com/about/

28/4/14 – Πρόσκληση: Νέο εισαγωγικό μάθημα για το σεμινάριο Αφήγηση Ζωής με ελεύθερη είσοδο



Το σεμινάριο Αφήγηση Ζωής της Κρυσταλίας Πατούλη (δημοσιογράφος – σύμβουλος ανθρώπινων σχέσεων) ξεκινά νέο κύκλο μαθημάτων στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια, την Δευτέρα 28 Απριλίου 2014, στις 6:30μμ, με ελεύθερη είσοδο για το πρώτο εισαγωγικό μάθημα του νέου δίμηνου κύκλου που περιλαμβάνει προαιρετικά άλλα 8 τρίωρα μαθήματα (προτείνεται η κράτηση θέσεων των ενδιαφερόμενων λόγω περιορισμένου αριθμού συμμετοχών).
"H ζωή δεν είναι αυτή πoυ έζησε κανείς, αλλά αυτή πoυ θυμάται και όπως τη θυμάται για να την αφηγηθεί" έχει πει ο Gabriel García Márquez. Μέσω της αφήγησης κατασκευάζουμε, ανακατασκευάζουμε και επινοούμε συνεχώς, το παρόν το παρελθόν και το μέλλον, κάνοντας έργο -εν δυνάμει τέχνη- μόνον ό,τι δεν απωθούμε.

Καθώς οι λέξεις είναι το βασικό υλικό που χτίζουμε τη σχέση μας με την πραγματικότητα, η δύναμη της γραφής γίνεται ένα σημαντικό εργαλείο αυτογνωσίας και δημιουργικότητας.
*Για το θεωρητικό κυρίως υπόβαθρο – βιβλιογραφία του σεμιναρίου, έχει πραγματοποιηθεί διάλεξη για φοιτητές του Παντείου Παν/μίου, σε κάλεσμα της συγγραφέως και καθηγήτριας ψυχολογίας, Φωτεινής Τσαλίκογλου.
Περισσότερα: http://afigisizois.wordpress.com/about/
Info: Για το εισαγωγικό μάθημα με ελεύθερη είσοδο στις 28/4/2014, ώρα 18:30, Πολυχώρος Τέχνης Αλεξάνδρεια, τηλέφωνο για κρατήσεις θέσεων: 210 867 3655, και e-mail για κρατήσεις θέσεων: cpatouli@yahoo.gr (Διεύθυνση: Σπάρτης 14, Πλατεία Αμερικής).

***

28/4/14 – Ο καθηγητής φιλοσοφίας Στέφανος Ροζάνης στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια


rozanis_patouli_alexandreia 
Πρόσκληση – 28/4/14
Ο καθηγητής φιλοσοφίας Στέφανος Ροζάνης στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια
“Εδώ, γίνεται κάτι πολύ πιο σοβαρό, και είναι αυτό που οι θεωρητικοί θα λέγανε: “δημοκρατία, χωρίς Δήμο”, ή “κοινωνία, χωρίς ανθρώπους”, ή “έθνη, χωρίς εθνότητα”. Δείτε, τα πράγματα εξελίσσονται σε έναν φασισμό, ο οποίος δεν υπήρξε ούτε καν στις ιστορικές του στιγμές [...] Κινδυνεύει η κοινωνία στο σύνολό της! Κινδυνεύει η κοινωνία, ως υπόσταση των λαών του κόσμου. Πρόκειται για μια εποχή τεράτων [...] Εάν αφήσουμε τα πράγματα στη μοίρα τους κινδυνεύουμε να τερατοποιηθούμε οι ίδιοι”  Στέφανος Ροζάνης
Στα πλαίσια του σεμιναρίου «Αφήγηση Ζωής» (http://afigisizois.wordpress.com/about/) πραγματοποιούνται για τέταρτη χρονιά, αφιερώματα σε καταξιωμένες προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών που έχουν αφήσει το στίγμα τους στον τομέα τους, όπως οι Ζυράννα ΖατέληΚώστας ΜουρσελάςΠερικλής Κοροβέσης, Φωτεινή Τσαλίκογλου, Τασούλα Βερβενιώτη, Σωτήρη Δημητρίου, Βαγγέλης Ραπτόπουλος, κ.ά.. 

Η επόμενη συνάντηση η οποία θα γίνει στις 28 Απριλίου 2014, στις 20:30, στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια σε συνεργασία και με τις εκδόσεις Εξάρχεια, αφιερώνεται στον καθηγητή φιλοσοφίας Στέφανο Ροζάνη σε μία εφ’ όλης της ύλης «Αφήγηση Έργου – Ζωής» του, με αφορμή το τελευταίο του βιβλίο Ομοίωμα δημοκρατίας (εκδ. Εξάρχεια) αλλά και την συμμετοχή του στην Έρευνα για τις αιτίες και τις λύσεις της κρίσης που διεξάγει ακτιβιστικά η δημοσιογράφος – σύμβουλος ανθρωπίνων σχέσεων Κρυσταλία Πατούλη, από το 2010 έως σήμερα.

Info: Πολυχώρος Τέχνης Αλεξάνδρεια, Δευτέρα 28 Απριλίου 2014 και ώρα 8:30μμ, Σπάρτης 14, Πλατεία Αμερικής. Τηλ: 210-8673655. Είσοδος ελεύθερη.
***
b192345

Ομοίωμα δημοκρατίας, Στέφανος Ροζάνης, Εκδόσεις Εξάρχεια, 2013

Στον παρόντα τόμο αναδεικνύονται ζητήματα που αφορούν τις σύγχρονες κοινωνίες και την πραγματικότητα που αυτές βιώνουν. Η Δημοκρατία και ο Δήμος, ο ολοκληρωτισμός και ο φασισμός, ο ρατσισμός και οι μετανάστες, η εξέγερση και η ουτοπία, είναι μερικά από τα θέματα που πραγματεύεται σε αυτό το βιβλίο ο Στέφανος Ροζάνης.
Mέσα από αυτή τη συλλογή των κειμένων, ο αναγνώστης μπορεί να σκιαγραφήσει μια ριζοσπαστική και κριτική ματιά τόσο της σύγχρονης κοινωνίας όσο και του ατόμου που δρα μέσα σε αυτή. Συνεχίζοντας το νήμα της Ρομαντικής Εξέγερσης, Στέφανος Ροζάνης αρνείται κάθε βεβαιότητα που δημιουργεί η εκάστοτε ορθοδοξία και θέτει ερωτήματα για τον τρόπο που συγκροτείται ο σημερινός μας κόσμος. Σε μια περίοδο που οι ορισμοί έχουν απολέσει κάθε σημασία τους, ο συγγραφέας θέτει το ουσιαστικό ζήτημα του επαναορισμού των εννοιών μακριά από κάθε είδους εξουσιαστική διαμεσολάβηση που δημιουργούν οι εκάστοτε αυθεντίες.
***
Ο καθηγητής φιλοσοφίας Στέφανος Ροζάνης γεννήθηκε στην Κάρυστο της Εύβοιας το 1942. Σπούδασε Μαθηματικά και Φυσική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και Φιλοσοφία στο Καθολικό Ινστιτούτο της Φλωρεντίας. Ανήκει στην εκδοτική ομάδα του περιοδικού “Σημειώσεις”. Δίδαξε φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και στο Πανεπιστήμιο της Νέας Σορβόννης, και επί 10 χρόνια στο Τμήμα Μέσων Επικοινωνίας και Πολιτισμού του Παντείου Πανεπιστημίου. Επίσης επί 4 χρόνια, δίδαξε φιλοσοφία στη Δραματική Σχολή του Κρατικού Θεάτρου Β. Ελλάδος. Είναι συγγραφέας δοκιμιακών έργων, φιλοσοφικών μονογραφιών και ποιητικών συλλογών. Ανάμεσα στα πιο πρόσφατα δοκιμιακά του έργα περιλαμβάνονται τα εξής: Εκδοχές της πόλης, Μύθος και αφήγηση στον σύγχρονο κόσμο, Ομοίωμα δημοκρατίας.

6.4.14

Είμαι Γαλήνη - Χρήστος Χατζόπουλος

Είμαι γαλήνη
Στο περίβλημα της επίγνωσής μου
Στη συνειδητότητα
Του πνεύματος
Και την ωχρότητα της ύλης

Είμαι γαλήνη
Σε μια μικρή φωτιά
Να λάμπει αιώνια
Στον μαύρο γαλαξία

Είμαι ότι δεν ήμουν
Κι’ ότι με βρήκα

Έξω από μέτρα
Και στάθμες μακαριότητας
Ντυμένα τον ρόλο
Μιας ψευδαίσθησης
Εφήμερης

Είμαι γαλήνη
Στο σφουγγάρι της αφαίρεσης μου
Στην πληρότητα
Της απώλειας
Και το δάκρυ που ποτίζει την αλήθεια

Είμαι γαλήνη
Μια λάμψη περατή κι’ αδιαπέραστη
Αιώνια φωτεινή

Και αλησμόνητη

2.4.14

“Δημιουργώντας εν μέσω Κρίσεων” με τη Φωτεινή Τσαλίκογλου


“Δημιουργώντας εν μέσω Κρίσεων” με τη Φωτεινή Τσαλίκογλου


tsalikoglou-foteini 
Κύκλος σεμιναρίων της Εταιρείας Συγγραφέων στο Ίδρυμα Β. & Μ. Θεοχαράκη
Τη Δευτέρα 7 Απριλίου και ώρα 19.0021.00 θα πραγματοποιηθεί στο Ίδρυμα Θεοχαράκη η τέταρτη διάλεξη της σειράς Γνώση & Ανάγνωση, με τίτλο: “Δημιουργώντας εν μέσω Κρίσεων” με τη Φωτεινή Τσαλίκογλου, συγγραφέα, καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο 
Δευτέρα 7 Απριλίου
“Δημιουργώντας εν μέσω Κρίσεων”

O ψυχισμός εν μέσω κρίσεων δοκιμάζεται με τα όρια, τις αντοχές, τις υπερβάσεις του. Η κρίση ως ασυνέχεια, ως μια στιγμή ρήξης ρωγμής στην πρότερη “συνέχεια”, δημιουργεί τις προϋποθέσεις ενός επαναστοχασμού πάνω στα δεδομένα της ατομικής και συλλογικής μας ύπαρξης. Δημιουργώ σημαίνει δίνω μορφή στην άβυσσο εντός μου και γύρω μου. Η απώλεια ως έναυσμα δημιουργίας. Η έλλειψη, το μη δυνάμενο (ακόμα) να υπάρξει, τροφοδοτεί την έμπνευση, την επινόηση. Είναι ένας κοινός τόπoς συνάντησης ποιητών, επιστημόνων, μικρών παιδιών και ενίοτε ατόμων με ψυχικές διαταραχές.
Κόστος σεμιναρίου: 10 ευρώ και μειωμένο για φοιτητές ή ανέργους 5 ευρώ.
Θα δίδονται βεβαιώσεις παρακολούθησης.
Ίδρυμα      Θεοχαράκη, Λ. Βασ. Σοφίας 9 & Μέρλιν 1, στο Σύνταγμα.Τηλεφ.: 210-3611206.

31.3.14

Γιατί να διαβάζει λογοτεχνία ένα παιδί;

69461_170594673095348_1063854537_n 
ΧΑΡΗΣ ΒΛΑΒΙΑΝΟΣ
Ένα κείμενο για όλα τα παιδιά!
Γιατί να θέλει να ταξιδέψει με το υποβρύχιο του Κάπταιν Νέμο 20.000 λεύγες κάτω από τη σκοτεινή, μαύρη θάλασσα, ή να διασχίσει με ποταμόπλοιο τον γεμάτο αλιγάτορες Μισσισσιππή παρέα με τον αναμαλλιασμένο και αθυρόστομο Τομ Σόγιερ; Γιατί να θέλει να πολεμήσει με τον Ιβανόη, ή τον Ντ’ Αρτανιάν εναντίον όλων των κακών, ύπουλων εχθρών του κόσμου; Γιατί να θέλει, όπως ο Πήτερ Παν να πετάξει στον ουρανό ή να πηδήξει με τη Μαίρη Πόππινς μέσα σε μια ζωγραφιά και να βρεθεί ξαφνικά στη χώρα του Ποτέ ή σ’ έναν υπέροχο κήπο με πιγκουίνους να του σερβίρουν παγωτό σοκολάτα; Γιατί να κοιμηθεί στη γλυκιά αγκαλιά μιας αρκούδας, όπως ο Μόγλης σε εκείνη του Μπαλού, ή ν’ ανάψει φωτιά στο στομάχι μιας φάλαινας, όπως έκανε ο ψευτάκος ο Πινόκιο; Γιατί να επιχειρήσει τον γύρο του κόσμου σε 80 ημέρες, ταξιδεύοντας σαν μικρός Φιλέας Φογκ, ακόμη και με αερόστατο, πάνω από επικίνδυνες, χιονισμένες βουνοκορφές; Γιατί να ακούσει τις συμβουλές ενός πάνθηρα, ενός γρύλλου ή μιας μικρής νεράιδας που ακούει στο παράξενο όνομα Τίνκερ Μπελ; Γιατί να θέλει να κονταροχτυπηθεί με ανεμόμυλους ή να καταδιώκει τον Μόμπυ Ντικ επί μήνες στις τρικυμισμένες θάλασσες; Γιατί να βγει βόλτα στο δάσος με επτά νάνους ή να κρυφθεί στο καμπαναριό μιας μεγάλης εκκλησίας μ’ έναν καλοκάγαθο καμπούρη, που οι φίλοι του, κάτι παράξενα πέτρινα ανθρωπάκια, τον φωνάζουν Κουασιμόδο; Γιατί να θέλει να φανταστεί ότι είναι ο Μικρός Πρίγκιπας, ο Σεβάχ ο θαλασσινός, ο Αλαντίν, η Σταχτοπούτα, ο Όλιβερ Τουίστ, ο Δον Κιχώτης, η Ποκαχόντας, η γοργόνα Άριελ, ο Χάρρυ Πότερ; Ότι μπορεί να συνομιλεί με αετούς, ιππόκαμπους, τίγρεις; Ακόμη και με φαντάσματα, ξωτικά και τζίνια; Γιατί να θέλει ν’ ανακαλύψει το μυστικό που κρύβει βαθιά μέσα του καθώς τα μάτια του τρέχουν πάνω στις λέξεις του βιβλίου; Ότι είναι ένα μοναδικό, υπέροχο παιδί, που όμοιό του δεν θα υπάρξει ποτέ ξανά. Που σ’ αυτόν τον νέο κόσμο που απλώνεται τώρα μπροστά του, όμορφο, μυστηριώδη αλλά κι επικίνδυνο, όλα όσα έχει φανταστεί και θελήσει μπορεί να συμβούν, φτάνει να έχει τη δύναμη να συνεχίζει, όταν τελειώσει το διάβασμα, να είναι ο εαυτός του. Που σημαίνει να δώσει κι αυτό μια μάχη, όπως όλοι οι ήρωες των βιβλίων του, εναντίον σε οτιδήποτε προσπαθεί να του αποδείξει ότι η ζωή είναι μια πληκτική, προβλέψιμη, πεζή ιστορία…

---
Aναδημοσίευση: Σχολ. Σύμβουλος 2ης Εκπ. Περιφέρειας Χαλικιδικής

29.3.14

Χρήστος Χατζόπουλος - Μια ερωτική ιστορία

[ Μία ερωτική ιστορία ανάμεσα στο Α και το Β, με τη Γραμματική ηδονοβλεψία και το Συντακτικό έναν ανάπηρο ξύλινο κούκλο με ερμηνευτική αντίληψη ]

Αγάπη, Βία σε αγάπησα και σε μίσησα με τόση μανία .
Το Β σου με ηδονίζει σε κάθε βουκολική σας στάση, όποτε η βιασύνη πετάει τα ρούχα της πάνω σε αναμμένες καφετιέρες και βάζει φωτιά στην ανυπομονησία .
Κι’ αν το Α είναι ο άντρας, πες μου εσύ μικρέ μου άφυλε Πινόκιο της αλήθειας, πόσα ψέματα θα έλεγες για να μπορούσες να γίνεις σκληρός και ψηλός σαν εκείνον .
Χωρίς να χάνεσαι μέσα στην βολική σου ειλικρίνεια !
Κοίτα τώρα, πως κρυφά μας κοιτάζει και θέλει να κάνουμε πως δεν τη βλέπουμε, η φθονερή καθωσπρέπει Πλάνη του Λόγου .
Τι όμορφα που μοιάζουν έτσι τα βυζιά σου, μέσα από το πρίσμα της δικής της ματιάς, πάνω στο ξύλινο κουφάρι ετούτου του προφήτη .
Σ’ αγαπώ ξέρεις, και ότι αγαπάς σε πληγώνει…
Σε μια αέναη τροχιά, ομαλά επιταχυνόμενη, βαθιά τα αισθήματα, στο τέλος, πονάει περισσότερο η συνειδητότητα τους .
Ότι δε σε σκοτώνει, σου δείχνει νέους δρόμους…είπε ο προφήτης .
Μη φοβάστε, η ακινησία μου είναι συσσώρευση ενέργειας για να εκτοξευθώ .
Θα σε βάλω στη θέση σου, είπε η Πλάνη που κρυφάκουγε .
Και τον εκτόξευσε από τον φυσητήρα της στους δέκα ουρανούς !

  




28.3.14

Πώς βιώνουν οι έφηβοι την κρίση; Της Αναστασίας Αδάμ

Δέκα έφηβοι μεταξύ 13-17 ετών, από διάφορες περιοχές της Αθήνας, αποκαλύπτουν τι σημαίνει γι’ αυτούς οικονομική κρίση. Ο λόγος τους απρόβλεπτος, αποκαλυπτικός, σκληρός αλλά και ευαίσθητος… αποτελεί έκπληξη, συγκίνηση, πρόκληση, πρόσκληση, τροφή του νου και της ψυχής. Από την πτυχιακή εργασία της Αναστασίας Αδάμ στο τμήμα ψυχολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου υπό την επίβλεψη της καθηγήτριας Φωτεινής Τσαλίκογλου.
Σαν το θεό Ανταίο, που παίρνει δύναμη από το στέρεο πάτημα τον ποδιών του στο χώμα της μητέρας γης για να μπορέσει να πετάξει, ο έφηβος αναζητά και αυτός τη δύναμη εκείνη που θα τον απελευθερώσει και θα τον αφήσει να πετάξει, ελεύθερος και ευτυχισμένος στη ζωή του.
«Θέλω  να μην είμαι εξαρτημένη από τους άλλους… και όχι μόνο από τους γονείς, γενικά…» (Λένια).
Το έδαφος από το οποίο ο έφηβος προσδοκά να αντλήσει δύναμη είναι αυτό των γονιών του, του σχολείου, των συνομηλίκων του και της ευρύτερης κοινωνίας. Έδαφος που στη παρούσα κοινωνική συγκυρία μοιάζει με κινούμενη άμμο.
«Νοιώθω ανασφάλεια... γιατί δεν θα υπάρχουν αρκετές ευκαιρίες για όλους. Θα υπάρχει ανεργία πάντα και το να είσαι άνεργος είναι ό,τι πιο καταστροφικό πιστεύω και σε προσωπικό επίπεδο μετά. Δεν μπορώ να αυτονομηθώ!» (Σωτήρης).
Ο εφηβικός λόγος (ημι-δομημένες συνεντεύξεις) αναλύθηκε με τη μέθοδο της Ερμηνευτικής Φαινομενολογικής Ανάλυσης (IPA) αποκαλύπτοντας μεταξύ άλλων ότι:
Η ελληνική κοινωνία  της οικονομικής κρίσης, δεν ενισχύει επαρκώς τις κατάλληλες συνθήκες για την ομαλή ανάπτυξη της ταυτότητας του εφήβου. Ο έφηβος καθρεφτίζεται στην κοινωνία για να συγκροτήσει ταυτότητα, όπως ανάλογα το βρέφος καθρεφτίζεται στο βλέμμα της μητέρας του. Όταν η κοινωνία αυτή είναι τραυματισμένη, και το είδωλο θα καθρεφτιστεί ανάλογα.
Κατά τον Feldman (2010) οι έφηβοι βιώνουν την εφηβεία ως μια περίοδο άκρως στρεσογόνο. Ενδιαφέρον προκαλεί ο λόγος της Μελίνας που δένει την εφηβεία με τις κοινωνικές συνθήκες, περιγράφοντας την έκρηξη που προκαλείται από αυτό το μείγμα ως ένα «φοβερό ΜΠΑΜ», όταν πρόκειται για «κρίση»:
«Γίνεται μια έκρηξη και εσύ δεν ξέρεις πού να κρυφτείς, πού να συμμαζευτείς. Τίποτα. Διότι εσύ που είσαι έφηβος και είναι η ηλικία που όλα θέλεις να είναι τέλεια, θέλεις δηλαδή να ζεις στο κόσμο που έχεις ονειρευτεί, και όταν ήδη είσαι επηρεασμένος εσωτερικά, που δεν μπορείς να πραγματοποιήσεις αυτό το όνειρο, είναι και έξω ακόμα χειρότερα από αυτό που μπορούσες ποτέ να φανταστείς … οπότε όλα αυτά συνδυάζονται μαζί και κάνουν ένα φοβερό… ΜΠΑΜ!... και μετά αυτό το ΜΠΑΜ δε συμμαζεύεται. Δηλαδή αυτή την έκρηξη δεν μπορείς να τη συμμαζέψεις εύκολα. Είναι πολύ πιο δύσκολο από ό,τι αν ήσουν σε μια κοινωνία η οποία άνθιζε και ήτανε στο ζενίθ της. Αυτό το ΜΠΑΜ είναι αγανάκτηση! (παύση) Αγανακτώ!» (Μελίνα).
            Φαίνεται λοιπόν ότι η οικονομική κρίση, βιώνεται από τους εφήβους ως παράγοντας άγχους, που έρχεται και επικάθεται σε εκείνο που αναδύεται έτσι και αλλιώς, εξαιτίας της εφηβείας.
Ο ένας παράγοντας έκλυσης άγχους, η εφηβεία, πυροδοτεί τον άλλον -οικονομική κρίση- και αντίστροφα. Στη συνέχεια μυριάδες συναισθήματα αναφύονται.
Το κοινωνικό μήνυμα όμως που δέχεται ο έφηβος είναι διπλόσημο και αντιφατικό. Ο νέος ακούει τη φράση «Δεν είσαι πια παιδί», γεγονός που το ίδιο του το σώμα μαρτυρεί, ενώ ταυτόχρονα η κοινωνία τον κρατά σε μια παρασιτική, μη ανεξάρτητη θέση, που μοιάζει με εκείνη του παιδιού. Η κοινωνία ευνουχίζει το νέο, κοινωνικά και ψυχοσεξουαλικά αφού του «απαγορεύει» να ξεδιπλώσει την ψυχοκοινωνική του ωριμότητα.
Η διπλόσημη κατάσταση («double bind») που βιώνει, του προκαλεί σύγχυση, πόνο και όλα αυτά τα συναισθήματα και τις σκέψεις, που ο λόγος των εφήβων αποκάλυψε.
Η Λένια βλέπει τον  εαυτό της μπερδεμένο, σε ένα μείγμα αντιφατικών συναισθημάτων μεταξύ τους, αναφέροντας χαρά και λύπη. Όλο αυτό το χαρακτηρίζει ως «τρέλα»:
«Και είμαι λίγο… μπερδεμένη. Δεν ξέρω τι… αν είναι να χαρώ ή να στενοχωρηθώ. Είναι τρέλα. Τρέλα σε πιάνει…» (Λένια).
«Δε ξέρω. Πραγματικά δεν ξέρω. Αυτό είναι μπέρδεμα. Δε ξέρω. Με πιάνει… δε ξέρω… Χάνεσαι... […]… Δεν ξέρεις τι συναίσθημα έχεις. Είναι πολύ περίεργο (μειδιά θλιμμένα)… » (Λένια.)
«Πολλές φορές με πιάνουν τα κλάματα γιατί αγχώνομαι. Έχει τύχει να με πιάσουν τα κλάματα πολλές φορές μέσα στη μέρα και για πολλές μέρες συνεχόμενα.» (Λένια)
«είναι ένα χάος…. και εγώ με το παραμικρό πρόβλημα θέλω να αυτοκτονήσω ας πούμε (γελά)» (Κατερίνα).
Οι έφηβοι επίσης μίλησαν για μια ολική καταστροφή, μια ολική κατάρρευση. Αναφέρθηκαν στη θλίψη και στον πόνο που τους προκαλεί η απώλεια της ζωής που είχαν πριν τη κρίση,  ακόμα και η απώλεια της προηγούμενης εικόνας της χώρας σε παγκόσμιο επίπεδο. Ας ακούσουμε την Αριάδνη:
«Και κάποτε η Ελλάδα ήταν μια χώρα με ανθρώπους τίμιους, ηθικούς που πολεμούσανε… ήτανε χώρα σημαντική, χώρα που επηρέασε την ανθρώπινη ιστορία, τον κόσμο όλο, που πέρασε την γλώσσα της. Που εμείς εδώ εμφυσήσαμε το θέατρο, τον πολιτισμό, και τώρα πού είμαστε;» (Αριάδνη).
Οι αναφορές των εφήβων στη παρούσα μελέτη επιβεβαιώνουν τον Winnicott (1965) που τονίζει ότι ο έφηβος έχει απόλυτη ανάγκη να νοιώθει ότι το κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο αναπτύσσεται είναι άξιο της εμπιστοσύνης του, δηλαδή ούτε θα τον εκδικηθεί ούτε θα καταρρεύσει.
Όλοι οι έφηβοι ανεξαιρέτως  εκφράσανε ότι βιώνουν κλονισμό της εμπιστοσύνης τους προς τη πατρίδα τους, τους κοινωνικούς θεσμούς και τα άτομα «δύναμης». Η απώλεια εμπιστοσύνης εκφράζεται με συναισθήματα θυμού, οργής και θλίψης.
Μερικά από τα παρακάτω αποσπάσματα, επιβεβαιώνουν την ανάγκη των παιδιών να νοιώσουν εμπιστοσύνη και από την άλλη μεριά την κοινωνική αδυναμία για να τους τη προσφέρει: 
«Σε έναν άδικο κόσμο ζούμε. Αν είχαμε δημοκρατία,  θα μπορούσαμε να κάναμε κάτι... (παύση) αλλά δεν έχουμε! (αλλαγή τόνου φωνής, σχεδόν ψιθυριστά) Τι έχουμε; Κεκαλυμμένη δικτατορία;!» (Αριάδνη).
«Σίγουρα νοιώθω αγανάκτηση και θυμό γιατί ξέρω ότι κάποιοι ανώτεροι ελέγχουν όλα αυτά και αυτοί οι ανώτεροι αντί να βελτιώσουν τη χώρα…» (Μελίνα). 
«….πολιτικοί μέσα στη διαφθορά και στο σκάνδαλο που δεν θέλουν να καταλάβουν, να νοιαστούνε και κοιτάνε μόνο πως θα συνεχίσουν να έχουν αυτή την πορεία…» (Αριάδνη).
Σε ποια στέρεα κοινωνική βάση οι έφηβοι αυτοί θα μπορέσουν να διαμορφώσουν ατομική και κοινωνική ταυτότητα;
Σύμφωνα με τις απόψεις του Erikson (1990) και άλλων, η κλονισμένη εμπιστοσύνη των εφήβων στα σημαντικά πρόσωπα γι' αυτούς και την κοινωνία γενικότερα αποτελεί απειλή για την ομαλή ανάπτυξη της ταυτότητάς τους.
Από τον εφηβικό λόγο φάνηκε να υπάρχει έλλειμμα κοινωνικής νοηματοδότησης σε αυτό που κυρίως κάνουν οι έφηβοι, την κατάκτηση της γνώσης μέσα από τη σχολείο.
Από τη μια,  η ανεργία που νοιώθουν ότι θα αντιμετωπίσουν και από την άλλη το βίωμα της οικονομικής κρίσης μέσα από τα πρόσωπα των καθηγητών και των γονιών τους, φαίνεται να τους θέτουν εμπόδια. 
Ένα από τα αποτελέσματα αυτής της κατάστασης φάνηκε να είναι το συναίσθημα της ματαιότητας. Ο Σωτήρης ως εξαιρετικός μαθητής αναρωτιέται αν κάνει το σωστό ή ασχολείται μάταια:
« Ό,τι εφόδια και να έχω σκέφτομαι μήπως πάω… ασχολούμαι τσάμπα;» (Σωτήρης).
«Νοιώθω αυτό το μάταιο λιγάκι. Ότι παίζει πολύ πια η τύχη, αν θα μπορέσεις να βρεις κάτι σταθερό και να πορευτείς με αυτό.» (Σωτήρης).
Οι έφηβοι θεώρησαν πως το άγχος των γονιών για τα οικονομικά, αποτελεί κύρια αιτία για τις φωνές, τους καυγάδες ακόμα και τις  χειροδικίες ανάμεσα σε αυτούς και τους γονείς τους.
Η Κατερίνα και η Αριάδνη, λένε, χαρακτηριστικά: «έχει αγχωθεί περισσότερο η μάνα μου. Γενικά έρχεται σπίτι και όλο έχει άγχος… ε … τσακώνεται και με το πατέρα μου που δε βρίσκει λεφτά να στείλει… ε… γενικά η μάνα μου έχει επηρεαστεί πολύ.» (Κατερίνα).
Οι έφηβοι βίωσαν την οικονομική κρίση διαμέσου της κοινωνικής βίας που εισπράττει ο γονέας μεταφέροντάς την στο σπίτι και ξεσπώντας πάνω στα παιδιά. Το συσσωρευμένο του θυμό που ενδεχομένως αδυνατεί να εκφράσει στις πραγματικές πηγές του, τον βγάζει στη σχέση του με τα παιδιά μέσω λεκτικής και ακόμα και σωματικής βίας.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι έφηβοι πολύ καθαρά συνδέουν αυτή την «παραβατική» συμπεριφορά των γονιών τους με την υφιστάμενη κοινωνική συνθήκη της ανεργίας, την απώλεια στέγης, την οικονομική εξαθλίωση.
«Όπως και περιπτώσεις γονέων που χάνουν δουλειές, σπίτια και αυτά και αντί να προσπαθήσουν να βοηθήσουν τα παιδιά τους ξεσπάνε πάνω στα παιδιά τους, τα δέρνουν, τα χτυπάνε… γιατί ξόδεψες εκεί 2 € και ξεκινάνε να τα χτυπάνε… καλά εκεί μπορώ να  σκοτώσω το γονιό αν κάνει κάτι τέτοιο.» (Μελίνα).
Τα μάτια της Μελίνας είναι γεμάτα από τρόμο, η φωνή της γεμάτη από απόγνωση. Η καθημερινότητά της στο δρόμο είναι από μόνη της μια απειλή. Όλοι για εκείνη έχουν μετατραπεί σε υπόπτους, σε δυνητικούς εγκληματίες. Κάθε σκιά, κάθε παράξενος θόρυβος, κάθε κίνηση είναι σημάδι εγκλήματος:
«…αν σταματήσει κάποιος να με ρωτήσει κάτι, ξεκινώ και τρέχω και λέω τι θέλει αυτός εδώ; να με πάρει μέσα; Δεν είναι τόσο εκνευριστικό, όσο ΤΡΟΜΑΚΤΙΚΟ (η Μελίνα μιλά με ένταση και φόβο στα μάτια της)… και δε ξέρω…» (Μελίνα).
Τελικά, οι έφηβοι περιγράφουν το βίωμά τους γεμάτο από φόβο και τρόμο με οδυνηρές συνέπειες στη καθημερινότητά τους και την ομαλή ψυχική τους ανάπτυξη. Από τις περιγραφές τους φαίνεται ότι οι έφηβοι απειλούνται περισσότερο από τον ίδιο, τον καθημερινά βιωμένο φόβο, παρά από το καθαυτό έγκλημα.
Εκεί όμως που ο τόνος της φωνής τους δυναμώνει και τα παιδιά ορθώνουν το κορμί τους και το πρόσωπό τους λάμπει, είναι τότε που εκφράζουν θετικά συναισθήματα και ελπίδα για μια πιθανή ανατροπή της υπάρχουσας κατάστασης διατυπώνοντας την επιθυμία να πάρουν τη τύχη της ζωής τους στα χέρια τους.
Με τον τρόπο αυτό, ο εφηβικός λόγος μας θυμίζει ότι τα πάντα μπορούν να μεταλλαχτούν σε ευκαιρία αν η κρίση, μας οδηγήσει σε κρίση, σε σκέψη, και από εκεί σε αλλαγές προσωπικές και κοινωνικές.
«… αν μπορούσα… (σιωπή)… θα… (σιωπή)…. έπαιρνα την κατάσταση στα χέρια μου και θα έφτιαχνα με το... , ελπίζω να μην ακουστεί κάπως αυτό… με το έτσι θέλω, μια καλύτερη κατάσταση.» (Αριάδνη).
Οι έφηβοι παρά το διάχυτο φόβο τους, απαλλαγμένοι από ενοχές, φάνηκε να δημιουργούν και να επινοούν τρόπους δημιουργικής θέασης του κόσμου. Αυτός ο τρόπος θέασης της πραγματικότητας τους δίνει περισσότερη ψυχραιμία και αισιοδοξία, στοιχεία που τους αυξάνουν την ανθεκτικότητά τους απέναντι στη κρίση. 
«Μου αρέσει πολύ που τρώμε όλοι μαζί στο μπαλκόνι. Είναι τόσο απλά πράγματα που μπορεί να σε κάνουν ευτυχισμένη… και είναι τα καλύτερα. (Γελάμε…)» (Αλίκη).
            Η δημιουργία, για κάποιους από τους συμμετέχοντες, αποτελεί έναν ενεργητικό τρόπο αντιμετώπισης της οικονομικής κρίσης. Έκφραση συναισθημάτων, ιδεών… ονειροπόληση. Η τέχνη για την Αριάδνη λειτουργεί ως αντίδοτο σ’ αυτόν τον κοινωνικό μαρασμό. 
«Προσπαθώ μέσα από το γράψιμο. Μου αρέσει να γράφω ποιήματα  που το εκφράζουν αυτό….τα συναισθήματα λύπης και εκνευρισμού…» (Αριάδνη). 
            Η Μ. Καραπάνου (Τσαλίκογλου, 2008) αναφέρει, «Το παιδί… δεν αντέχει τη βία των ενηλίκων. Τι πιο φοβερή πράξη από το να μη σε αγαπάνε;» Η οικονομική κρίση φάνηκε σαν μια απουσία κοινωνικής αγάπης και  φροντίδας προς τις εφηβικές ανάγκες.
           Οι συνεντεύξεις αποτέλεσαν  ένα βίωμα πάνω στο βίωμα της κρίσης για τους εφήβους αλλά και για εμένα. Οι συμμετέχοντες εκφράσανε τη λυτρωτική  δράση που είχε για αυτούς η διαδικασία των συνεντεύξεων:
«… υπάρχει κάποιος που αλήθεια θέλει να μάθει πώς σκεφτόμαστε εμείς, γιατί δεν έρχεται κανένας να ρωτήσει, όχι μόνο εμένα αλλά και άλλα παιδιά. Το μοίρασμα είναι ανακουφιστικό.» (Αριάδνη)
«Ουφ! (βγάζει αέρα από μέσα της, έντονα). Νοιώθω ανακούφιση. Νοιώθω πολύ καλύτερα.» (Λένια).
«… ένοιωσα… ότι τα μοιράζομαι με κάποιον… που νοιάστηκε για μένα…» (Ιάσονας).
Τα λόγια των παιδιών  επιβεβαιώνουν τη θέση του Erikson (1990) για τη θεραπευτική επίδραση της επίγνωσης και της αυτοπαρατήρησης, η οποία δυναμώνει την αντίληψη του ατόμου για τη κατάστασή του και τον κόσμο γύρω του.
Ο λόγος των εφήβων τολμηρός, δυνατός, αληθινός, περιέγραψε τη ιστορία, την πρόβλεψε, τη σχεδίασε και τη δημιούργησε!-
*Η Αναστασία Αδάμ (adamnatia@gmail.com) είναι ψυχολόγος (απόφοιτη του Παντείου Πανεπιστημίου) και βιοχημικός. Το παρόν άρθρο δημοσιεύεται στα πλαίσια της Έρευνας για την Κρίση, που ξεκίνησε ακτιβιστικά το 2010 η Κρυσταλία Πατούλη, με τη συμμετοχή προσώπων των γραμμάτων, των επιστημών και των τεχνών, που απαντούν για τις αιτίες και τις λύσεις της κρίσης, σε έναν δημόσιο διάλογο στο tvxs.gr με πάνω από 260 άρθρα και συνεντεύξεις.
Βιβλιογραφία
Erikson, E. (1990). Η παιδική ηλικία και η κοινωνία. Αθήνα: Καστανιώτης.
Winnicott, D.W. (1965): Adolescence: Struggling through the doldrums. In “Adolescent Psychiatry”, Eds S.C. Feinstein, P. L. Giovacchini,    A. A. Miller, Vol I, 1971, Basic Books,    New York.
Τσαλίκογλου, Φ. (2008).   Δε  μ’ αγαπάς. Μαγαπάς. Αθήνα: Καστανιώτης.

Διαβάστε επίσης στο tvxs.gr:

25.3.14

Άλκη Ζέη: Η δικιά μας εποχή είχε οράματα...

09:47 | 25 Μαρ. 2014
Από τα μικρά μου χρόνια ως σήμερα, ας μην πω με ακρίβεια πόσα είναι γιατί θα τρομάξω κι εγώ η ίδια, έζησα έναν πόλεμο, δύο εμφύλιους πολέμους, δύο δικτατορίες και δύο προσφυγιές […] Κάθε εποχή έχει τα δικά της χαρακτηριστικά. Σήμερα η κατάσταση είναι δύσκολη από άλλη πλευρά. Δηλαδή, η δικιά μας εποχή, ήταν μια εποχή που είχε οράματα… Και όλες τις δυσκολίες που είχαμε, τις ξεπερνούσαμε γιατί είχαμε όραμα. Ήμασταν βέβαιοι ότι αύριο θα είναι καλύτερα. Σήμερα μπορεί οι δυσκολίες να μην είναι τόσο μεγάλες όσες είχαμε εμείς, αλλά δεν είναι κανείς σίγουρος τι θα γίνει αύριο [...] Η πολυβραβευμένη -σε Ελλάδα και εξωτερικό- συγγραφέας κυρίως παιδικών βιβλίων Άλκη Ζέη, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη με αφορμή το πρόσφατο αυτοβιογραφικό της βιβλίο Με μολύβι φάμπερ νούμερο δύο.
Κρ.Π.: Διάβασα τις 386 σελίδες του σε 8 ώρες. Έκλαιγα, γέλαγα, σημείωνα… Τι να σας πρωτορωτήσω για τα χρόνια όλης της ζωής σας... Απορώ κατ’ αρχάς, πως μπορέσατε να το γράψετε.

Άλκ.Ζ.: Και χωρίς να έχω ούτε μία σημείωση... Όλα τα είχα στο μυαλό μου…

Κρ.Π.: Ο Μαρκές έχει πει ότι «η ζωή δεν είναι αυτή που έζησε κανείς, αλλά αυτή που θυμάται και όπως τη θυμάται για να την αφηγηθεί», δηλαδή σα να κατασκευάζουμε με έναν τρόπο το παρελθόν μας, μέσα από τη μνήμη μας.

Άλκ.Ζ: Ναι, χωρίς να το θέμε κιόλας…

Κρ.Π.: Γράφετε «Όταν τα γεγονότα είναι τόσα πολλά κι απανωτά μπορεί κανείς να μπερδέψει ημερομηνίες, μα κάποια είναι ξεχωριστά, μένουν, θαρρείς, γραμμένα σε κάποια μεριά του νου σου με ανεξίτηλο μελάνι»…

Άλκ.Ζ.: Ναι, αυτό… Το πώς κάποιες αναμνήσεις σβήνονται τελείως και πώς άλλες μένουνε...
Προσπάθησα να... μεγαλώνω σιγά σιγά με το βιβλίο. Δηλαδή, να είμαι, γράφοντάς το, εκείνη που ήμουνα, και να σκέφτομαι όπως σκεφτόμουνα τότε.
Και ο σημερινός εαυτός μου, να μπαίνει κατά καιρούς ανάμεσα στις λέξεις και να σχολιάζει τα γραφόμενά μου σε κάποιες παραγράφους με μικρά γράμματα...
Απλά, αισθάνθηκα την ανάγκη να το γράψω. Μου «ήρθε» δηλαδή αυθόρμητα, δεν προσπάθησα να το κάνω έτσι.
Για παράδειγμα όταν έγραφα για τότε που ήμουν δέκα χρονών, αντιδρούσα όπως αντιδρούσα τότε. Ήμουν δεκαπέντε; Αντιδρούσα όπως αντιδρούσα και τότε. Δηλαδή δεν έβαζα το σημερινό εαυτό μου μέσα. Έγραφα με τις αντιδράσεις εκείνης της εποχής.
Κρ.Π.: Για να κρατήσετε ζωντανή στις σελίδες του, την Άλκη Ζέη…
Άλκ.Ζ.: …της εποχής εκείνης.

Κρ.Π.: Πιστεύετε αυτό που έχει πει ο Μιχαήλ Μπαχτίν, ότι σε ένα οποιοδήποτε συγγραφικό έργο, δεν υπάρχει μόνο η φωνή του συγγραφέα, αλλά και πολλές άλλες φωνές;
Άλκ.Ζ: Κι αυτό είναι η διαφορά της αυτοβιογραφίας με το μυθιστόρημα. Στο μυθιστόρημα είσαι ελεύθερος να κάνεις ότι θέλεις. Ενώ όταν γράφεις για πρόσωπα που υπήρξανε, και δεν υπάρχουν πια, είτε για να σε αποδοκιμάσουν είτε για να σε επευφημήσουν, πρέπει να είσαι πολύ προσεκτικός στο τι θα πεις. Πρέπει να τα πεις ακριβώς όπως εκείνοι τα έλεγαν, κι όχι όπως τα φαντάζεσαι…

Κρ.Π.: Ο Κωστής Παπαγιώργης είχε γράψει πως «Σε κάθε πρόσωπο έχει φυσήξει -με πνεύση μυστική- την ιερή ανάσα του ένας νεκρός». Φαντάστηκα ότι μπορεί να ήταν ο παππούς σας στη Σάμο αυτό το πρόσωπο, επειδή –εκτός των άλλων- έχοντας τον ως πρότυπό σας για κάτι που κάνατε εκείνη τη στιγμή, γράφετε: «Νόμιζα, φαίνεται, πως για να περπατήσει καλά ο άνθρωπος πρέπει να διαβάζει».

Άλκ.Ζ.: Ναι, έτσι νόμιζα μικρή.  Γιατί έβλεπα τον παππού μου, ο οποίος θεωρούσε χαμένο χρόνο να κάνει βόλτες στην παραλία μόνο για άσκηση, χωρίς να κάνει δηλαδή τίποτε άλλο, γι’ αυτό έπαιρνε μαζί του ένα βιβλίο και διάβαζε περπατώντας. Και δεν σκόνταφτε! Ήξερε απ’ έξω τα χαλίκια της παραλίας…

Κρ.Π.: Αυτή η φράση σας μου άρεσε και κυριολεκτικά. Δηλαδή ότι ένας άνθρωπος για να περπατήσει στη ζωή του….

Άλκ.Ζ.: …πρέπει να διαβάσει!

Κρ.Π.: Και καθώς περπατά ξεκινά να χαράζει το δρόμο του μέσα από τις απλές καθημερινές μικρές πράξεις; Για παράδειγμα περιγράφετε την «πρώτη αντιστασιακή σας πράξη»: φυσάγατε τον καπνό των τσιγάρων από το σαλόνι σας, μετά απ’ την συνεδρίαση της αντιστασιακής γυναικείας ομάδας που συμμετείχε και η θεία σας Διδώ Σωτηρίου και η μητέρα σας, για να μην καταλάβει κάτι γυρίζοντας από τη δουλειά ο αυστηρός πατέρας σας…

Αλκ.Ζ.: Ναι, οπωσδήποτε! Ξεκινά κανείς το δρόμο του από το τίποτα. Με «τιποτένιες» πράξεις…

Κρ.Π.: Ως μέσος αναγνώστης που ξεκίνησε από νωρίς να διαβάζει βιβλία, όπως η «Αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα», μια γυναίκα που έζησε ως πολιτική εξόριστη όπως και εσείς, δεν μπόρεσα να μείνω ανεπηρέαστη. Πιστεύετε ότι η Αριστερά –με την ευρεία έννοια- έπαιξε το ρόλο του «γνώστη – αρωγού»(κατά Άλις Μίλερ) για όλη την κοινωνία; Εκείνου δηλαδή που προσπαθεί να κατανοήσει την κακοποίηση της κοινωνίας, αλλά και να εμπνεύσει τους νεώτερους στο δρόμο τους.

Άλκ. Ζ.: Ναι, η Αριστερά, έπαιξε σπουδαίο ρόλο στη διαμόρφωση της κοινωνίας, άλλο αν στράβωσε κάπου μετά…

Κρ.Π.: ...που αγωνιστές της Αντίστασης, κυνηγήθηκαν και πήραν στην πλάτη τους τη ρετσινιά της «ήττας»; Γι’ αυτό ίσως μετά τον εμφύλιο στην Ελλάδα, μέχρι σήμερα, δημιουργήθηκε μία μεγάλη μερίδα της κοινωνίας που αδιαφορεί, και κοιτάζει κυρίως το ιδιωτικό της συμφέρον;

Άλκ.Ζ.: Αυτά είναι τα επακόλουθα… Η σημερινή αδιαφορία… Δεν νομίζω όμως ότι όλος ο κόσμος σήμερα είναι αδιάφορος.
Ένα παιδάκι 10 χρονώ στην Σπάρτη, που είχα πάει στα πλαίσια μίας τουρνέ στην Πελοπόννησο, το οποίο καθόταν μπροστά μπροστά στην εκδήλωση, με ρώτησε «τώρα έχουμε μια δύσκολη κατάσταση, ξέρω ότι εσείς έχετε περάσει δύσκολες καταστάσεις, με πείνα, με πόλεμο. Μπορείτε να τις συγκρίνετε με τη σημερινή εποχή;»
Και του λέω, όχι, τώρα μπορεί να είναι κρίση, αλλά ανθρώπους πεσμένους κάτω από την πείνα δεν βλέπεις, παιδιά πεθαμένα δεν βλέπεις, ούτε περπατάς στο δρόμο και μπορεί ένας Γερμανός να σου ρίξει μία και να βρεθείς κάτω… Και μου λέει το παιδάκι «Το ‘πιασα!». Ένα τόσο μικρό παιδάκι και του έκοψε να ρωτήσει αυτό. Γιατί όταν λένε κάποιοι ότι έχουμε πόλεμο, εγώ θυμώνω…

Κρ.Π.: Συγκριτικά όμως με την αγωνιστικότητα του κόσμου, μέσα από το ΕΑΜ και την ΕΠΟΝ -και τις άλλες οργανώσεις της Αντίστασης- και την αλληλεγγύη που υπήρχε τότε; Διότι σήμερα βλέπουμε ότι ο κόσμος δεν ενώνεται κατά πλειοψηφία για κάτι κοινό, αλλά αντίθετα παρατηρεί τα γεγονότα, θα λέγαμε ως παθητικός τηλεθεατής και ίσως μόνο να ψηφίζει –το 38,8% απείχε από τις εκλογές του 2012- κάθε 4 χρόνια.

Άλκ.Ζ.: Κάθε εποχή έχει τα δικά της χαρακτηριστικά. Σήμερα η κατάσταση είναι δύσκολη από άλλη πλευρά. Δηλαδή, η δικιά μας εποχή, ήταν μια εποχή που είχε οράματα. Και όλες τις δυσκολίες που είχαμε, τις ξεπερνούσαμε γιατί είχαμε όραμα. Ήμασταν βέβαιοι ότι αύριο θα είναι καλύτερα.
Σήμερα μπορεί οι δυσκολίες να μην είναι τόσο μεγάλες όσες είχαμε εμείς, αλλά δεν είναι κανείς σίγουρος τι θα γίνει αύριο…

Κρ.Π.: Σαν αυτό που είχε πει ο Κουν, δηλαδή, πως «για να κάνεις θαύμα, πρέπει να πιστεύεις στα θαύματα»;

Άλκ.Ζ.: Ναι, αυτό... Από την άλλη σήμερα με ευχαριστεί όταν βλέπω και παιδιά στα σχολεία αλλά και δασκάλους που προσπαθούν να κάνουν κάτι τα παιδιά, για να τα απομακρύνουν από αυτή τη μιζέρια. Και αυτό είναι πάρα πολύ ευχάριστο.

Κρ.Π.: Τελικά η γενιά σας που προσπάθησε να ευαισθητοποιήσει τους ανθρώπους για την κοινωνία, δεν "ηττήθηκε" τελικά διότι αφήσατε κάτι πίσω σας;

Άλκ.Ζ.: Και οι άνθρωποι που μείναμε από αυτή τη γενιά –δεν μείναμε και πολλοί- έχουν μία άλλη ποιότητα. Και επίσης, βάλαμε και κάποιες βάσεις… Κυρίως για τον ανθρωπισμό και τον κοινωνιοκεντρισμό…

Κρ.Π.: Αλλά βγαίνει ο άλλος σήμερα και λέει «γεννήθηκα αντικομμουνιστής και θα πεθάνω αντικομμουνιστής»…

Άλκ.Ζ.: Αυτό είναι γελοίο. Γιατί δεν είναι η εποχή του εμφυλίου, που και μεις λέγαμε «είμαι αντιβασιλικός» και κοιτούσαμε με έχθρα ο ένας τον άλλον. Έχει περάσει πια αυτή η εποχή. Και στην Ευρώπη έχει τελείως εξαλειφτεί παρόλο που ιδρύονται φασιστικές οργανώσεις, αλλά είναι αμελητέα ποσότητα.
Τώρα να βγαίνει ένας ο οποίος είναι και στέλεχος σε μια κυβέρνηση και να λέει κάτι τέτοιο, ειλικρινά μου φαίνεται γελοίο.

Κρ.Π.: Θυμήθηκα που λέτε «…πόσες φορές για ολόκληρα χρόνια λέγαμε ή ρωτούσαμε «αυτός είναι δικός μας;» Κι αν δεν ήτανε, ούτε θέλαμε καν να τον πλησιάσουμε. Πού να ξέραμε πως θα έρθει καιρός και θα ανακαλύπταμε ότι πολλοί «δικοί μας» δεν θα μας ταίριαζαν καθόλου, και σήμερα να μην ξέρουμε πια κατά πόσο εμείς οι ίδιοι είμαστε «δικοί μας»;

Άλκ.Ζ: Αυτό ακριβώς είναι. Άνθρωποι που ήσουνα πολύ κοντά, βλέπεις και είναι τελείως αλλαγμένοι, και πια ούτε εσύ ο ίδιος δεν ξέρεις που να γυρίσεις το κεφάλι, και σε τι να πιστέψεις…

Κρ.Π.: Άρα ο άνθρωπος, δεν χαρακτηρίζεται από την ταμπέλα που βάζει ο ίδιος στον εαυτό του, αλλά…

Άλκ.Ζ: …από τις πράξεις του!

Κρ.Π.: Το θέμα είναι, πόσοι πράττουν σήμερα;
Άλκ.Ζ.: Σήμερα, αυτά που κάνει κανείς δεν είναι θεαματικά πράγματα. Δηλαδή, το να γράψεις ένα καλό βιβλίο, το να γράψεις μία καλή μουσική, ή μία καλή παράσταση, είναι κάτι, και συμβάλλει. Για την ώρα, νομίζω ότι αυτό μπορείς να κάνεις. Κι όταν όλα αυτά μαζί προστεθούνε, κάτι θα βγει.
Κρ.Π.: Οι Ισπανοί, όμως, βγήκαν στους δρόμους πριν δύο μέρες...

Άλκ.Ζ.: Ναι, ήταν πολύ συγκινητικό αυτό.

Κρ.Π.: …και με βάση ένα μανιφέστο αξιοπρέπειας όπως το ονόμασαν, που αναφέρει στην αρχή: «Όχι στην πληρωμή του χρέους. Ούτε μια περικοπή παραπάνω. Έξω οι κυβερνήσεις της τρόικας. Ψωμί, δουλειά και στέγη για όλους και όλες […]»
Άλκ.Ζ.: Τώρα, αυτό που γράφουν είναι λιγάκι κλισέ, αλλά το να πεις κάτι συγκεκριμένα για το πώς π.χ. να φέρεσαι στον άλλον άνθρωπο, αυτό για μένα είναι πολύ σημαντικό. Και επιπλέον, όταν βλέπεις και νέα παιδιά, να το κατανοούν όταν το λένε…

Κρ.Π.: Λέτε επίσης στο βιβλίο σας, ότι: «Το χειρότερό μου μάθημα ήταν η Έκθεση»!

Άλκ.Ζ.: Ναι, όταν πήγαινα στο σχολείο που ήταν φασιστικό...
Γιατί μας ‘βάζαν να γράφουμε π.χ. για την αποταμίευση ή για την αστυφιλία και δεν μου άρεσε καθόλου. Την αδελφή μου όμως που δεν την ένοιαζε να αναπτύξει ένα θέμα με… μπούρδες, το ανέπτυσσε σε δυο σελίδες.
Εγώ δεν μπορούσα να κάνω τέτοιο πράγμα. Δηλαδή, αν δεν το ένιωθα μέσα μου δεν μπορούσα να γράψω τίποτα.

Κρ.Π.: Και ξεκινήσατε, να γράφετε στο μαρμάρινο τραπέζι τής κουζίνας σας, τις ερωτικές επιστολές των κοριτσιών -που φρόντιζαν την καθαριότητα στα σπίτια της γειτονιάς- στους αγαπημένους τους…

Άλκ.Ζ: Ναι, και είδα ότι μου άρεσε αυτό. Είδα ότι μου άρεσε να γράφω. Ήθελα μια αφορμή για να γράψω…

Κρ.Π.: Και κάπως έτσι συνεχίσατε και δημιουργήσατε αργότερα τον «Κλούβιο», και μέσα από το κουκλοθέατρο αρχίσατε να γράφετε τις Κλαψωδίες...

Άλκ.Ζ: …και μετά άρχισα να στέλνω κείμενα σε ένα περιοδικό που έβγαινε στην Κατοχή, που λεγόταν «Νεανική φωνή».

Κρ.Π.: Τα παιδικά χρόνια, πόσο πιστεύετε ότι επηρεάζουν τις δεξιότητες της ζωής κάποιου;

Άλκ.Ζ.: Τα δικά μου παιδικά χρόνια που έζησα στη Σάμο, πάρα πολύ με επηρέασαν.
Γιατί εκεί είχα την αίσθηση της ελευθερίας, είχα την αίσθηση του διαβάσματος, και με τον παππού μου όλη μέρα, δημιούργησα την πεποίθηση ότι πρέπει να διαβάζεις, πρέπει να αγαπάς π.χ. τα αρχαία…

Κρ.Π.: Δηλαδή τον πολιτισμό;

Άλκ.Ζ: Ναι, τον πολιτισμό.

Κρ.Π.: Όλη την ιστορία της ζωής σας την έχετε γράψει με έναν τρόπο που σχεδόν μπορεί ο κάθε αναγνώστης να την ζήσει... διαβάζοντάς την.
Άλκ.Ζ.: Τις βλέπω αυτές τις εικόνες όταν τις γράφω. Ίσως με επηρέασε η σπουδή μου σαν σεναριογράφος, στο Ινστιτούτο Κινηματογράφου της Μόσχας, γιατί κάθε σκηνή θέλω πρώτα να την «δω» για να την γράψω.
Κρ.Π.: Η Ιστορία της νεώτερης Ελλάδας περνά μέσα από τη ζωή σας, μαζί με όλα αυτά τα πρόσωπα που αναφέρετε, τον Κάρολο Κουν, την Έλλη Λαμπέτη, την Διδώ Σωτηρίου, τον Νίκο Γκάτσο, τον Μάριο Πλωρίτη, τον Νίκο Κούνδουρο, τον Μάνο Χατζηδάκι, τον Γιώργο Σεβαστίκογλου (που ήταν και ο σύντροφος της ζωής σας), τον Μάνο Ζαχαρία, και τόσους άλλους…

Άκλ.Ζ.: Τώρα ψαχνόμαστε να βρούμε ο ένας τον άλλον, γιατί μείναμε λίγοι…

Κρ.Π.: Λέτε «αν με ρωτούσαν τι θα ‘θελα να εξαφανιστεί από τη ζωή μου, από τα τόσα που πέρασα και δεν ήτανε και λίγα, θ’ απαντούσα αμέσως χωρίς καν να σκεφτώ: ο Δεκέμβρης του ‘44». Αλλά μόνο η γενιά σας σήμερα έμεινε για να μιλήσει για τον εμφύλιο, το πιο πρόσφατο ιστορικό τραύμα της Ελλάδας.

Άλκ.Ζ.: Αυτό ήταν ένα πολύ μεγάλο τραύμα. Και στα πιστεύω σου, και στις ανθρώπινες αξίες. Σε όλα. Και άμα σκεφτείς μετά, ότι μπορούσε να μην είχε γίνει… Γιατί μπορεί να είχαμε πάρει μια άλλη πορεία αν δεν είχε γίνει.
Αν δεν είχε γίνει ο Δεκέμβρης του ’44, δεν θα είχε γίνει ο εμφύλιος, η Ελλάδα θα είχε πάρει έναν άλλο δρόμο, όπως πήρανε οι χώρες της Ευρώπης μετά τον πόλεμο. Εκείνες ανθίζανε, και ‘μεις σκοτωνόμασταν!
Αυτές τις μέρες λόγω της ίωσης που με ταλαιπωρεί και δεν έχω όρεξη να διαβάσω τίποτα, είδα στην εκπομπή «Η μηχανή του χρόνου» ένα αφιέρωμα για το 1821, τότε που κυνηγάμε τους Τούρκους και συγχρόνως κοιτάγαμε να σκοτωνόμαστε μεταξύ μας, και στο τέλος βάλαμε και τον Κολοκοτρώνη φυλακή!
Ε, όλα αυτά μου θυμίζουν άλλες εποχές... Ίσως να είμαστε έτσι. Ίσως η μοίρα μας να ήταν τέτοια.
Κρ.Π.: Πότε θα την αλλάξουμε αυτή τη μοίρα;
Άλκ.Ζ.: Δεν ξέρω αν μας «παίρνει» πια. Μπορεί να βάλουμε μυαλό τώρα, μπορεί… Αλλά ακόμα βλέπετε υπάρχουνε τα σταγονίδια… που δεν αφήνουν κανέναν να σκεφτεί, έτσι, ελεύθερα.
Κρ.Π.: Πώς να σκεφτεί μια χώρα ελεύθερα, όταν δεν έχει αγγίξει και διαχειριστεί τα ιστορικά τραύματά της σαν τον εμφύλιο; Και αντίθετα καίει τα αρχεία της ιστορίας της, σα να κάνει λοβοτομή;

Άλκ.Ζ.: Άλλο κι αυτό! Δεν το έχω ξαναδεί πουθενά. Εδώ όλοι κοιτάνε να δούμε πώς θα βρούν αρχεία, και εμείς τα κάψαμε! Τέλος πάντων… Είναι μεγάλη συζήτηση.

Κρ.Π.: Κάποτε, δεν χρειάζεται, να καθίσουμε ως κοινωνία να συζητήσουμε όλα αυτά τα άσχημα βιώματα που έχουμε ζήσει, ή άλλοι που έχουμε κληρονομήσει;

Άλκ.Ζ.: Βέβαια. Αλλά δεν βλέπω να είμαστε έτοιμοι να το κάνουμε. Για την ώρα… Θέλω να ελπίζω ότι κάπου θα βγούμε, αλλά δεν ξέρω ακόμη…-

Με μολύβι φάμπερ νούμερο δύο, Άλκη Ζέη, επιμέλεια σειράς: Ελένη Μπούρα, Μεταίχμιο, 2013
«Από τα μικρά μου χρόνια ως σήμερα, ας μην πω με ακρίβεια πόσα είναι γιατί θα τρομάξω κι εγώ η ίδια, έζησα έναν πόλεμο, δύο εμφύλιους πολέμους, δύο δικτατορίες και δύο προσφυγιές. Δεν τα έζησα σαν απλός παρατηρητής, αλλά παίρνοντας ενεργό μέρος κάθε φορά κι έτσι και να ήθελα δεν θα μπορούσε το συγγραφικό μου έργο να μην επηρεαστεί από τα γεγονότα  αυτά που συγκλόνισαν τον τόπο μας. Άθελά μου η ζωή μου μπλέχτηκε μέσα στην ιστορία κι έγινα κι εγώ ένα κομμάτι της. Το συγγραφικό μου λοιπόν έργο, θέλω δεν θέλω είναι γεμάτο ιστορία… Αν πέτυχα να κάνω τα παιδιά να την ακούσουν τουλάχιστον, το μέλλον θα δείξει». Άλκ. Ζ.
Άλκη Ζέη
Το παραμύθι της ζωής της
Το ηλεκτρονικό περιοδικό για το βιβλίο Ο Αναγνώστης (www.oanagnostis.gr) σε συνεργασία με το Megaron Plus και τις εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ παρουσιάζουν στον κύκλο εκδηλώσεων «Πρόσωπα της Λογοτεχνίας» την «πρύτανη» της παιδικής λογοτεχνίας Άλκη Ζέη.
Για το έργο της που αφορά τα παιδιά θα μιλήσει η συγγραφέας Λίλα Κονομάρα, ενώ για το έργο της που αφορά τους ενηλίκους ο κριτικός λογοτεχνίας Βαγγέλης Χατζηβασιλείου.
Με την Άλκη Ζέη συνομιλεί η κριτικός παιδικής λογοτεχνίας Μαρίζα Ντεκάστρο, ενώ παρεμβαίνει ο παιδικός της φίλος, ποιητής Τίτος Πατρίκιος. Αποσπάσματα από έργα της διαβάζουν οι ηθοποιοί Ξένια Καλογεροπούλου και Σοφία Κόκκαλη.
Info: Δευτέρα, 31 Μαρτίου 2014, στις 7 μ.μ., Μέγαρο Μουσικής (Βασ. Σοφίας και Κόκκαλη). Ελεύθερη είσοδος με δελτία προτεραιότητας. Η διανομή των δελτίων αρχίζει στις 5:30μ.μ.


ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ...

[...] Ένα χειμωνιάτικο πρωινό, σε απευθείας μετάδοση από την τηλεόραση, ο εισαγγελέας Ιούλιος Σύλλας συνοδευόμενος από δύο δικαστικούς επιμελητές και μια οικογένεια αστέγων, χτυπά την πόρτα ενός...
(0)
[...] Το «Κάντε κάτι επιτέλους!» καταδεικνύει τον εκμαυλισμό και το αδιέξοδο της κοινωνικής ζωής. Οι ήρωες παλεύουν με το τέλος της εφηβείας και με την κατάρα που βαραίνει την εποχή τους....
(0)
[...] Νιώθω λες και επί σαράντα χρόνια «ζωγραφίζαμε» ένα πορτραίτο που –δυστυχώς- τα αποκαλυπτήριά του έγιναν το 2010 όταν ξέσπασε η κρίση. Από κείνη  τη χρονιά  άρχισε να ξεδιπλώνεται...
(3)

19.3.14

Το 3ο Γενικό Λύκειο Χαϊδαρίου στην Βολισσό και στο Απλεπιστήμιο

Το 3ο Γενικό Λύκειο Χαϊδαρίου στην Βολισσό και στο Απλεπιστήμιο

Είχαν έρθει οι καθηγητές τους τον περασμένο Νοέμβριο σ’ εκείνη την εκδήλωση που κάναμε στο συνεργατικό καφενείο της Ακαδημίας Πλάτωνος, την σχετική με την αποανάπτυξη και την φυσική καλλιέργεια στη γη και την κοινωνία. Εκεί γνωριστήκαμε και μου είπαν τότε ότι σχεδιάζουν να φέρουν τους μαθητές τους εκδρομή στο νησί την άνοιξη και θέλουν να βρεθούμε εκεί, στο χωριό, στη γη, να μιλήσουμε με τα παιδιά για όλα αυτά τα θέματα σε περιβάλλον φυσικό, να δουν και την θεωρία πώς γίνεται πράξη. Εξαιρετική πρόταση από εκπαιδευτικούς με ουσία και τσαγανό.

Και ο χειμώνας πέρασε γρήγορα, να που ήρθε η ώρα. Στις 4,5 και 6 του Απρίλη λοιπόν, 87 μαθητές και 6 καθηγητές του 3ου Γενικού Λυκείου Χαϊδαρίου θα καταφθάσουν στη Χίο και στη Βολισσό, θα περιηγηθούν στο νησί και ως υποψήφιοι απλεπιστημιακοί (!) θα πάρουν γεύση από τη ζωή εκτός συστήματος και εντός οικοσυστήματος, θα ακούσουν και θα δουν την φυσική καλλιέργεια, την φυσική διατροφή, την φυσική ζωή, θα νιώσουν ότι συναποτελούν τον κόσμο μαζί με όλα τα άλλα πλάσματα, θα ψυχανεμιστούν τις χαοτικές δύναμες και δυναμικές που ορίζουν τη φύση, θα γίνουν για λίγο εκφραστές της μη επέμβασης και παρατηρητές της αβίαστης φυσικής ανάπτυξης, την μόνης που υφίσταται, θα τα βιώσουν όλα αυτά για να αποφασίσουν με ποιους θα παν και ποιους θ’ αφήσουν όταν θα έρθει η κατάλληλη γι’ αυτούς προσωπική στιγμή.
Φυσικά και για λογοτεχνία θα μιλήσουμε…

Η Βολισσός και το Απλεπιστήμιο ρίχνουν σπόρους, κάνουν αλλεπάλληλες σπορές σε ψυχές παιδικές και όχι μόνο. Κάποιοι θα βρουν ευνοϊκές συνθήκες, θα βλαστήσουν και θα ευδοκιμήσουν, θα αλλάξουν τον κόσμο τους.

Για επισκέψεις στην Βολισσό και συμμετοχή στο Απλεπιστήμιο καθόλη την διάρκεια του χρόνου επικοινωνείτε στο: akridaki@gmail.com

http://yiannismakridakis.gr/?p=4331
Σεμινάριο Αφήγηση Ζωής

H ζωή δεν είναι αυτή πoυ έζησε κανείς αλλά αυτή πoυ θυμάται και όπως τη θυμάται για να την αφηγηθεί. Gabriel García Márquez

Γράφω για να μην ξαναγράψω ποτέ.

Γράφω γιατί είμαι πολλά πρόσωπα.

Γράφω, για να μην ξαναϋπάρξουν αυτά τα πρόσωπα που είμαι,

αλλά ένα και μοναδικό πρόσωπο,

που δεν γράφει

Ελεονώρα Σταθοπούλου, Καλο αίμα κακό αίμα, εκδ. Eστία

Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου